Je zou denken dat je op een gegeven moment genoeg Yalom gelezen hebt.
Dat denk ik soms ook over mezelf. Het weerhield me ervan om te beginnen aan zijn laatste boek, ‘Het uur van het hart’, dat hij samen met zijn zoon schreef, ook al werd het mij keer op keer aangeraden.
Toch won mijn nieuwsgierigheid deze zomer. Liggend op een klein strandje aan het meer van Annecy (ook een aanrader!) begon ik met lezen. Misschien droegen de rust en de imposante natuur eraan bij, maar vanaf de eerste woorden had Yalom mijn volledige aandacht. Er kwam direct een innerlijk proces op gang.
Meerdere keren stopte ik met lezen. Mijn gedachten dwaalden af naar een behandeling waar ik middenin zat, naar mijn leertherapietraject, mijn contact met mijn kinderen, en naar vragen over zingeving en de dood. Al snel wist ik: dit boek zou geen overbodige ervaring worden. Ook als je verder alles van Yalom al hebt gelezen.
Veel thema’s zijn vertrouwd uit zijn eerdere werk. Yalom schrijft openhartig over zijn kwetsbaarheden en twijfels, en laat zien hoe hij die verweeft met zijn therapeutische praktijk. Hij vertelt over zijn vrouw, zijn jeugd en zijn kinderen, en laat daarbij zien hoe belangrijk het is om als geheel mens aanwezig te zijn in het hier en nu, in contact met de patiënt.
In ‘Het uur van het hart’ beschrijft Yalom hoe zijn geheugen hem de laatste jaren in de steek laat, maar toont tegelijk indrukwekkende veerkracht om van zijn huidige situatie het beste te maken. Hij biedt geen lange behandeltrajecten meer aan, maar enkel sessies van één uur, waarin hij direct verschil probeert te maken met de therapeutische relatie als zijn krachtigste instrument. In deze laatste fase van zijn loopbaan verdiept hij zich nog meer in het contact binnen een behandelsessie en deelt hij de inzichten die dat oplevert.
Hoewel ik de afgelopen jaren vaker dacht dat ik zijn laatste boek in handen had, wist Yalom toch steeds weer een nieuw boek uit te geven. Misschien verschijnt er ooit toch nog een nieuw werk, maar tijdens het schrijven van dit boek stopte hij wel definitief met het geven van therapie. Of het daardoor komt weet ik niet, maar dit boek voelt extra speciaal.
Nieuwsgierig geworden? Koop het boek via deze affiliatelink;
Samenvatting van “Het uur van het hart”
Het uur van het hart is Yaloms late-carrièreboek over éénmalige therapiesessies van exact een uur. Na een lange loopbaan en een aftakelend geheugen kiest hij bewust voor dit compacte format: geen trajecten meer, maar een enkel, intens gesprek waarin hij probeert meteen tot de kern te komen. Hij laat zien hoe je in zo’n beperkte tijd toch wezenlijk contact maakt door volledig in het hier-en-nu te werken, scherp te luisteren, transparant te zijn over wat er tussen therapeut en patiënt gebeurt, en precies te benoemen wat er op dat moment geraakt wordt. Het boek is geschreven in samenwerking met zijn zoon, psychotherapeut Benjamin (Ben) Yalom. De hoofdstukken bestaan uit casusachtige vignetten: korte, levensechte sessieverslagen rond thema’s die Yalom al zijn hele carrièrre onderzoekt; verlies en rouw, eenzaamheid en verbondenheid, schuld en vergeving, angst voor ziekte en dood, en de zoektocht naar betekenis. Telkens werkt hij met immediacy (wat er nu tussen ons gebeurt) en zelfonthulling (hoe hij als mens in de kamer zit) om defensies te verzachten en het gesprek existentieel te verdiepen. Het resultaat zijn momenten van helderheid of kleine verschuivingen die patiënten na het uur kunnen meenemen, zonder dat er nog een volgende sessie volgt. Een terugkerende lijn is Yaloms openheid over ouder worden. Hij beschrijft eerlijk hoe zijn geheugen hem soms in de steek laat, en hoe hij zijn werkwijze daarop aanpast: eenvoudiger structureren, nog zorgvuldiger samenvatten, en doelgerichter interveniëren. Die kwetsbaarheid is geen obstakel maar een werkbestanddeel: ze vergroot de menselijkheid in het gesprek en maakt het gemakkelijker om te spreken over eindigheid, spijt en keuzes. Het boek is daardoor tegelijk klinisch én persoonlijk, een reflectie op vakmanschap, levenservaring en wat een therapeutische ontmoeting betekenisvol maakt. Voor lezers (patiënten, naasten) laat het boek zien hoe bevrijdend oprecht, onbevangen contact kan zijn, zelfs binnen zestig minuten. Voor professionals is het een praktische en integere demonstratie van relatie-gerichte, existentieel-experiëntiële psychotherapie in het klein: hoe je kadert (“we hebben één uur”), hoe je samen de vraag verscherpt, hoe je het hier-en-nu gebruikt, en hoe je afrondt met een betekenisvolle samenvatting en een concreet anker voor na de sessie. In de Nederlandse editie wordt dat samengevat als “echt contact in een vluchtige tijd”. Kortom: Het uur van het hart is geen protocol maar een wijze van aanwezig zijn, radicaal aandachtig, relationeel, en moedig eerlijk, waarmee Yalom laat zien dat één uur, goed gebruikt, een leven kan kantelen.



Staat het boek “Het uur van het hart” op storytel?
Een groot gedeelte van de boeken die ik deel, heb ik via Storytel als luisterboek geluisterd. Het is een fijne app voor luisterboeken en e-books. Je betaalt een laag vast maandbedrag, wat je toegang geeft tot heel veel Nederlandse en Engelse boeken (en andere talen). Dit maakt het een betaalbaar alternatief voor het kopen van boeken. Lees hier mijn review van Storytel.
Dit boek is beschikbaar op Storytel op het moment dat deze blog is geschreven.
Probeer Storytel nu zelf uit tijdens de gratis proefperiode door op de onderstaande banner te klikken.

hee,
ik kon hem niet vinden op Storytel, weet je het zeker? Ik zal nog es zoeken hoor
Hoi Maaike,
Sorry, ik zie je bericht nu pas. Hij staat er in het Engels op, onder de titel ‘Hour of the Heart’. Inderdaad niet in het Nederlands. Een beetje verwarrend hoe ik dit hierboven heb geschreven.
Groetjes Yentl