Als beginnende psycholoog kreeg ik een directe stressreactie wanneer in een therapiesessie een vraag werd gesteld waarop ik geen antwoord had. Of waarvan ik niet wist hoe ik iemand kon begeleiden om zelf tot een antwoord te komen. Vragen als: ‘waarom is dit mij overkomen?’ of ‘wat heeft het nog voor zin?’ Ik voelde mij meteen door de mand vallen als therapeut.

Die stress voel ik tegenwoordig niet meer. Niet omdat ik nu wel overal een antwoord op heb, maar omdat ik heb ontdekt dat veel vragen niet beantwoord kunnen worden op de manier waarvan ik dacht dat kon. Ik kan het ongemak inmiddels beter verdragen van niet alles kunnen oplossen en toch in contact blijven. Tegelijk blijf ik het gevoel houden dat ik op zulke momenten misschien méér zou kunnen doen. Ik voel aan dat in contact blijven belangrijk is, maar wat zou ik nog meer kunnen doen op deze momenten?

Ik moest gelijk aan bovenstaande situaties denken toen ik de ondertitel van het boek Zingevende gespreksvoering van Marjoleine Vosselman en Kick van Hout las: ‘helpen als er geen oplossingen zijn’. De inhoud van het boek bleek, zoals ik hoopte, precies te gaan over die momenten waarin ieder antwoord tekortschiet.

De kernideeën van het boek overstijgen een specifieke therapievorm en reiken vooral een grondhouding aan. Het biedt kennis en vaardigheden om op terug te vallen: het uithouden van niet-weten, het gesprek openhouden en betekenis niet invullen, maar laten ontstaan. Wat mij betreft vormt dit boek een basis die voor iedere hulpverlener van waarde is.

Wil jij het boek ook lezen? Kan je het lenen of tweedehands kopen?
Koop het boek anders via deze affiliatelink naar bol en Libris.

Samenvatting van het boek “Zingevende gespreksvoering”

Zingevende gespreksvoering van Marjoleine Vosselman en Kick van Hout richt zich op gesprekken met mensen die vastlopen in vragen waarvoor geen directe oplossing bestaat. Het boek vertrekt vanuit de constatering dat veel hulpverleners goed zijn toegerust om problemen te analyseren en te behandelen, maar zich onzeker voelen wanneer cliënten worstelen met verlies, existentiële twijfel, morele vragen of een gevoel van zinloosheid. Juist in die situaties schiet een oplossingsgerichte of verklarende benadering vaak tekort, terwijl de behoefte aan een goed gesprek groot is.

De auteurs beschrijven zingevende gespreksvoering als een manier van spreken en luisteren waarin ruimte wordt gemaakt voor betekenisgeving, zonder dat de professional die betekenis invult of afdwingt. Het gesprek is niet gericht op reparatie, troost of snelle antwoorden, maar op het samen verkennen van wat er voor iemand op het spel staat. Daarbij is aandacht voor wat iemand raakt, waar hij of zij aan hecht en hoe iemand zich verhoudt tot wat niet te veranderen is. Het niet-weten en het uithouden van onzekerheid krijgen expliciet een plek in het gesprek.

Een belangrijk uitgangspunt in het boek is dat zingeving niet losstaat van het dagelijkse leven, maar juist zichtbaar wordt in hoe mensen spreken over hun ervaringen. De rol van de professional is daarbij niet die van expert op zingeving, maar die van aandachtige gesprekspartner die het gesprek kan verdiepen door te vertragen, te verhelderen en ruimte te laten voor wat zich aandient. Zingevende gespreksvoering vraagt daarmee om een specifieke houding, waarin luisteren, nabijheid en respect voor de levensbeschouwelijke positie van de ander centraal staan.

Het boek is geschreven voor professionals in zorg, welzijn en begeleiding en wil hen praktische steun bieden bij gesprekken waarin lijden, verlies en levensvragen domineren. Het nodigt uit om zingeving niet te zien als een extra techniek, maar als een wezenlijk onderdeel van goede professionele gespreksvoering, juist wanneer oplossingen ontbreken.

Staat “Zingevende gespreksvoering” op Storytel?

Een groot gedeelte van de boeken die ik deel, heb ik via Storytel als luisterboek geluisterd. Het is een fijne app voor luisterboeken en e-books. Je betaalt een laag vast maandbedrag, wat je toegang geeft tot heel veel Nederlandse en Engelse boeken (en andere talen). Dit maakt het een betaalbaar alternatief voor het kopen van boeken. Lees hier mijn review van Storytel.

Dit boek is nog niet beschikbaar op Storytel op het moment dat deze blog is geschreven. Het aanbod op Storytel blijft zich uitbreiden, dus kijk zeker eens of het boek er nu wel op staat.

Probeer Storytel nu zelf uit tijdens de gratis proefperiode door op de onderstaande banner te klikken.